| İsmail Cem
| | İsmail Cem
İsmail Cem İpekçi
İsmail Cem İpekçi, (d. 15 Şubat 1940, İstanbul â€" ö. 24 Ocak 2007, İstanbul). Türk politikacı, eski Dışişleri Bakanı ve gazeteci.
İstanbul Robert Koleji'nden (1959) ve Lozan Üniversitesi Hukuk Fakültesinden (1963) mezun oldu. Paris Siyasal Bilgiler Enstitüsü'nde Siyaset Sosyolojisi dalında master yaptı (1991).
Çeşitli gazetelerde Yazı İşleri Müdürlüğü ve Genel Yayın Müdürlüğü gibi görevler aldı. Türkiye Gazeteciler Sendikası İstanbul Şubesi Başkanlığını yürüttü (1971-1974). TRT Genel Müdürlüğünde bulundu (1974-1975). 1987 ve 1991 seçimlerinde İstanbul'dan 1995 ve 1999 seçimlerinde Kayseri'den milletvekili seçildi.
DSP TBMM Grup Yönetim Kurulu üyeliğine seçildi (1996). Avrupa Birliği Parlamenterler Meclisi ve Batı Avrupa Birliği Asamblesi üyeliklerine seçildi (1987-1996). AKPM Sosyalist Gurubu Başkanvekilliğine seçildi (1989-91), (1993-95). AKPM ve BAB Asamblesi Türk Parlementer Gurubu Başkanlığına seçildi (1996). Avrupa Medya Enstitüsü Danışma Kurulu üyeliğini yürütmekteydi. 50.Hükümette Kültür Bakanlığı yaptı (1995). 30 Haziran 1997 tarihinde kurulan 55.Hükümette Dışişleri Bakanlığı Görevine atandı, 5 yıl kadar sürdürdüğü bu görevden Temmuz 2002'de istifa edip Yeni Türkiye Partisi'ne katıldı ve bu partinin genel başkanlığına getirildi. 2004'te YTP'nin CHP'ye katılması üzerine genel başkanlık görevi sona erdi. İsmail Cem, Türkiye Cumhuriyet'i tarihinin en uzun süre görev yapan 4. dışişleri bakanıdır. 18 ve 19. dönem İstanbul, 20 ve 21. dönem Kayseri milletvekilliği yaptı. Elçin Cem ile evli olan İsmail Cem, İpek ve Kerim adlarında iki çocuk babasıydı.
İsmail Cem, 26 Aralık'ta akciğer kanseri tedavisi için yatırıldığı İstanbul Cerrahi Hastanesi'nde 15 Ocak'tan itibaren enfeksiyon nedeniyle yoğun bakıma alınarak antibiyotik tedavisi görmeye başlamıştı. İsmail Cem, 24 Ocak 2007 saat 09:50'de vefat etti. Cenazesine aynı dönem çalıştığı meslektaşı Yunanistan eski Dışişleri Bakanı Yorgo Papandreu'da katılmış,mezarına toprak atmıştır.
Yayımlanmış Eserleri
- Türkiye'de Geri Kalmışlığın Tarihi, 512 sayfa, Can, ISBN 975-510-791-6
- Türkiye Üzerine Yazılar
- 12 Mart
- TRT'de 500 Gün
- Siyaset Yazıları
- Geçiş Dönemi Türkiye'si
- Sosyal Demokrasi ya da Demokratik Sosyalizm Nedir, Ne Değildir?, 311 sayfa, Can, ISBN 975-510-801-7
- Mevsim
- 21. Yüzyılda Türkiye
- Türkiye'de Sosyal Demokrasi
- Engeller ve Çözümler
- Yeni Sol, Sol'daki Arayış, 340 sayfa, Can, ISBN 975-8440-16-0
- Gelecek İçin Denemeler, 344 sayfa, Can, ISBN 975-8440-18-7
- Türkiye, Avrupa, Avrasya I, Strateji-Yunanistan-Kıbrıs, 298 sayfa, İstanbul Bilgi Universitesi (2004), ISBN 975-6857-88-9
- Avrupa'nın Birliği ve Türkiye, 364 sayfa, İstanbul Bilgi Universitesi (2005), ISBN 975-6176-27-X
Ödülleri
- İsmail Cem, Türk-Yunan dostluğuna yaptıkları katkıdan ötürü, Yunanistan Dışişleri Bakanı Yorgo Papandreu ile birlikte 2000 yılında, merkezi New York'ta bulunan Doğu-Batı Enstitüsü'nce "Yılın Devlet Adamı Ödülü"ne layık görüldü.
- Ekovitrin Dergisi'nce verilen 'Yılın Starları' ödülleri kapsamında, 2002 yılında "Yılın Bakanı" seçildi.
- Türkiye'ye yaptığı başarılı hizmetlerden ötürü Türk Kalp Vakfı tarafından "Sakıp Sabancı İyi Kalp Ödülü" ne layık görüldü.
- Merkezi İsviçre'de bulunan Dünya Ekonomi Forumu'nca hazırlanan "Rüya Hükümeti"nde İsmail Cem de "en başarılı 4 dış politikacıdan biri" sıfatıyla yer aldı.
- Türkiye ve Yunanistan arasındaki barışa katkılarından dolayı İzmir Gazeteciler Cemiyeti'nce 1999 Şehit Gazeteci Hasan Tahsin Gazetecilik Altın Heykel Yarışması, Prof. Dr. Ahmet Taner Kışlalı Büyük Jüri Özel Ödülü'ne layk görüldü.
Önce gelen:
Tansu Çiller
Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanı
30 Haziran 1997 - 11 Temmuz 2002
Sonra gelen:
Şükrü Sina Gürel
Önce gelen:
Ercan Karakaş
Türkiye Cumhuriyeti Kültür Bakanı
7 Temmuz 1995 - 6 Ekim 1995
Sonra gelen:
Köksal Toptan
T.C. Dışişleri Bakanları
Bekir Sami Bey · Ahmet Muhtar Mollaoğlu · Yusuf Kemal Tengirşenk · İsmet İnönü · Şükrü Kaya · Tevfik Rüştü Aras · Şükrü Saracoğlu · Numan Menemencioğlu · Hasan Saka · Necmettin Sadık Sadak · Mehmet Fuad Köprülü · Fatin Rüştü Zorlu · Selim Rauf Sarper · Feridun Cemal Erkin · Hasan Esat Işık · İhsan Sabri Çağlayangil · Osman Olcay · Haluk Bayülken · Turan Güneş · Melih Esenbel · Gündüz Ökçün · Hayrettin Erkmen · İlter Türkmen · Vahit Melih Halefoğlu · Mesut Yılmaz · Ali Bozer · Ahmet Kurtcebe Alptemoçin · Safa Giray · Hikmet Çetin · Mümtaz Soysal · Murat Karayalçın · Erdal İnönü · Coşkun Kırca · Deniz Baykal · Emre Gönensay · Tansu Çiller · İsmail Cem · Şükrü Sina Gürel · Yaşar Yakış · Abdullah Gül · Ali Babacan ·
50. Hükümet - 1. Çiller Hükümeti (25 Haziran 1993 - 5 Ekim 1995)
Başbakan: Tansu Çiller
Devlet Bakanı ve Başbakan Yardımcısı: Erdal İnönü · Murat Karayalçın · Hikmet Çetin
Devlet Bakanı: Ali Şevki Erek · Nurhan Tekinel · Salih Sümer · Mehmet Gazioğlu · Türkan Akyol · Ahmet Esat Kıratlıoğlu · Mehmet Gölhan · Azimet Köylüoğlu · Aysel Baykal · Mehmet Gülcegün · Ahmet Şanal · Nafiz Kurt · Şükrü Erdem · Ziya Halis · Necmettin Cevheri · Güneş Müftüoğlu · Bahattin Alagöz · İbrahim Tez · Onur Kumbaracıbaşı · Aykon Doğan · Mustafa Çiloğlu · Bekir Sami Daçe · Yıldırım Aktuna · Önay Alpago · Cemil Erhan · Erman Şahin · Ayvaz Gökdemir · Fikri Sağlar · Mehmet Ali Yılmaz · Abdülbaki Ataç · Mehmet Kahraman · Algan Hacaloğlu
Adalet Bakanı: Mehmet Seyfi Oktay · Mehmet Moğultay · Milli Savunma Bakanı: Mehmet Gölhan · Nevzat Ayaz · İçişleri Bakanı: Mehmet Gazioğlu · Nahit Menteşe · Dışişleri Bakanı: Murat Karayalçın · Hikmet Çetin · Mümtaz Soysal · Erdal İnönü · Maliye ve Gümrük Bakanı: İsmet Attila · Milli Eğitim Bakanı: Nahit Menteşe · Nevzat Ayaz · Bayındırlık ve İskan Bakanı: Erman Şahin · Fikri Sağlar · Halil Çulhaoğlu · Onur Kumbaracıbaşı · Mustafa Yılmaz · Sağlık Bakanı : Kazım Dinç · Doğan Baran · Rifat Serdaroğlu · Ulaştırma Bakanı: Ali Şevki Erek · Mehmet Köstepen · Nafiz Kurt · Tarım ve Köy İşleri Bakanı: Refaiddin Şahin · Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı: Mehmet Moğultay · Aydın Güven Gürkan · Nihad Matkap · Ziya Halis · Sanayi ve Ticaret Bakanı: Hasan Akyol · Mehmet Dönen · Tahir Köse · Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı: Veysel Atasoy · Kültür Bakanı: Fikri Sağlar · İrfan Gürpınar · Timuçin Savaş · İsmail Cem · Ercan Karakaş · Turizm Bakanı: Abdülkadir Ateş · Şahin Ulusoy · İrfan Gürpınar · Halil Çulhaoğlu · Çevre Bakanı: Rıza Akçalı · Orman Bakanı: Hasan Ekinci ·
55. Hükümet - 3. Yılmaz, Anasol-D Hükümeti (30 Haziran 1997 - 11 Ocak 1999)
Başbakan: Mesut Yılmaz
Başbakan Yardımcısı ve Milli Savunma Bakanı: İsmet Sezgin
Başbakan Yardımcısı: Bülent Ecevit
Devlet Bakanı: Mehmet Salih Yıldırım · Metin Gürdere · Burhan Kara · Hasan Hüsamettin Özkan · Ahat Andican · Yıldırım Aktuna · Mehmet Batallı · Şükrü Sina Gürel · Hikmet Sami Türk · Yücel Seçkiner · Rıfat Serdaroğlu · Işılay Saygın · Mehmet Cavit Kavak · Hasan Gemici · Mustafa Yılmaz · Işın Çelebi · Güneş Taner · Rüştü Kazım Yücelen
Adalet Bakanı: Hasan Denizkurdu · İçişleri Bakanı: Kutlu Aktaş · Dışişleri Bakanı: İsmail Cem · Maliye Bakanı: Zekeriya Temizel · Milli Eğitim Bakanı: Hikmet Uluğbay · Bayındırlık ve İskan Bakanı: Yaşar Topçu · Sağlık Bakanı : Halil İbrahim Özsoy · Ulaştırma Bakanı: Necdet Menzir · Arif Ahmet Denizolgun · Tarım ve Köy İşleri Bakanı: Mustafa Rüştü Taşar · Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı: İbrahim Nami Çağan · Sanayi ve Ticaret Bakanı: Enis Yalım Erez · Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı: Mustafa Cumhur Ersümer · Kültür Bakanı: Mustafa İstemihan Talay · Turizm Bakanı: İbrahim Gürdal · Çevre Bakanı: İmren Aykut · Orman Bakanı: Ersin Taranoğlu ·
56. Hükümet - 4. Ecevit Hükümeti (11 Ocak 1999 - 28 Mayıs 1999)
Başbakan: Bülent Ecevit
Devlet Bakanı ve Başbakan Yardımcısı: Hasan Hüsamettin Özkan · Hikmet Uluğbay
Devlet Bakanı: Mustafa Yılmaz · Şükrü Sina Gürel · Aydın Tümen · Fikret Ünlü · Hasan Gemici
Adalet Bakanı: Selçuk Öztek · İçişleri Bakanı: Cahit Bayar · Milli Savunma Bakanı: Hikmet Sami Türk · Dışişleri Bakanı: İsmail Cem · Maliye Bakanı: Zekeriya Temizel · Milli Eğitim Bakanı: Metin Bostancıoğlu · Bayındırlık ve İskan Bakanı: Ali Ilıksoy · Sağlık Bakanı : Mustafa Güven Karahan · Ulaştırma Bakanı: Hasan Basri Aktan · Tarım ve Köy İşleri Bakanı: Mahmut Erdir · Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı: İbrahim Nami Çağan · Hakan Tartan · Sanayi ve Ticaret Bakanı: Metin Şahin · Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı: Ahmet Ziya Aktaş · Kültür Bakanı: Mustafa İstemihan Talay · Turizm Bakanı: Ahmet Tan · Çevre Bakanı: Fevzi Aytekin · Orman Bakanı: Arif Sezer
57. Hükümet - 5. Ecevit Hükümeti (28 Mayıs 1999 - 18 Kasım 2002)
Başbakan: Bülent Ecevit
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı ve Başbakan Yardımcısı: Mustafa Cumhur Ersümer
Devlet Bakanı ve Başbakan Yardımcısı: Hüsamettin Özkan · Devlet Bahçeli · Mesut Yılmaz
Devlet Bakanı: Faruk Bal · Mustafa Yılmaz · Sadi Somuncuoğlu · Recep Önal · Yüksel Yalova · Mehmet Ali İrtemçelik · Kemal Derviş · Ramazan Mirzaoğlu · Erdoğan Toprak · Şükrü Sina Gürel · Fikret Ünlü · Reşat Doğru · Edip Safter Gaydalı · Rüştü Kazım Yücelen · Mehmet Kocabatmaz · Hasan Gemici · Şuayip Üşenmez · Melda Bayer · Abdulhaluk Mehmet Çay · Tunca Toskay · Zeki Sezer · Yılmaz Karakoyunlu · Mehmet Keçeciler · Masum Türker · Tayyibe Gülek · Tayfun İçli
Adalet Bakanı: Aysel Çelikel · Hikmet Sami Türk · Milli Savunma Bakanı: Sabahattin Çakmakoğlu · İçişleri Bakanı: Muzaffer Ecemiş · Sadettin Tantan · Rüştü Kazım Yücelen · Dışişleri Bakanı: İsmail Cem · Maliye Bakanı: Sümer Oral · Milli Eğitim Bakanı: Metin Bostancıoğlu · Necdet Tekin · Bayındırlık ve İskan Bakanı: Koray Aydın · Abdülkadir Akcan · Sağlık Bakanı : Osman Durmuş · Ulaştırma Bakanı: Enis Öksüz · Naci Kınacıoğlu · Oktay Vural · Tarım ve Köy İşleri Bakanı: Hüsnü Yusuf Gökalp · Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı: Nejat Arseven · Yaşar Okuyan · Sanayi ve Ticaret Bakanı: Ahmet Kenan Tanrıkulu · Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı: Zeki Çakan · Kültür Bakanı: Mustafa İstemihan Talay · Turizm Bakanı: Mustafa Rüştü Taşar · Erkan Mumcu · Çevre Bakanı: Fevzi Aytekin · Orman Bakanı: İbrahim Nami Çağan
|  | İsmail Cem Eski Dışişleri Bakanı İsmail Cem, tedavi gördüğü İstanbul Cerrahi Hastanesi’nde hayatını kaybetti. Hastaneden alınan bilgiye göre, akciğer enfeksiyonu teşhisiyle 15 Aralık 2006 tarihinde hastaneye kaldırılan Cem, 24 ocak 2007 günü 09.50 itibariyle vefat etti.
1940 yılında İstanbul’da doğan İsmail Cem, 1959 yılında İstanbul Robert Kolej, 1963’te de Lozan Üniversitesi Hukuk Fakültesi’nden mezun oldu. Paris Siyasal Bilgiler Enstitüsü’nde Siyaset Sosyolojisi dalında master yapan İsmail Cem, 1963 yılından itibaren çeşitli gazetelerde yazı işleri müdürlüğü, genel yayın müdürlüğü yaptı.
Daha genç bir gazeteciyken yazdığı “Türkiye’de Geri Kalmışlığın Tarihi” adlı kitapla özellikle sol çevrelerde büyük yankı uyandıran İsmail Cem, 1974’te Ecevit Hükümeti sırasında TRT Genel Müdürlüğü’ne getirildi.
Bu dönemde TRT’de önemli atılımlar yaptı. Türkiye’nin tek tv kanalı olan TRT’de nitelikli belgeseller, dizi filmler ve filmler yayınlandı.
Ancak TRT’daki bu yenilikçi atılım muhafazakar çevrelerin tepkisini çekti.
Muhalefet partileri tarafından büyük tepki toplayan Cem, 1’inci Milliyetçi Cephe hükümetinin gelişiyle TRT’deki görevinden ayrıldı.
Daha sonra çıkardığı sosyalist eğilimli “Politika” gazetesi 12 Eylül’le birlikte yayın hayatına son vermek zorunda kaldı.
1980 sonrasında Sosyal Demokrat Halkçı Parti’de aktif siyasete atılan Cem, 1987 ve 1991 seçimlerinde İstanbul’dan milletvekili seçildi.
Deniz Baykal’ın liderliğini yaptığı “yeni sol” akımını kavramsallaştıran Cem, 1995 seçimleri arifesinde önemli bir tercih değişikliği yaptı ve DSP’ye katıldı.
Ecevit’in Kayseri’den aday gösterdiği Cem’i harcamak istediği ileri sürüldü, fakat Cem aktif bir kampanya yürüterek daha önce hiçbir bağının olmadığı Kayseri’den milletvekili seçildi.
Ecevitler tarafından DSP Meclis Grup Yönetim Kurulu üyeliğine seçilen Cem, asıl başarısını yurtdışında gösterdi. Avrupa Konseyi Parlamenter Meclisi Sosyalist Grubu Başkanvekilliği’ne seçildi.
1995’te kurulan 50. hükümette Kültür Bakanlığı yapan Cem, 30 haziran 1997’de Dışişleri Bakanlığı’na getirildi.
11 Temmuz 2002 tarihine kadar Dışişleri Bakanlığı yapan Cem, cumhuriyet tarihinde bu görevi en uzun süre yürüten bakanlar arasında yer aldı ve Dışişleri’ndeki parlak kariyeriyle dünyada Türkiye’nin batılı yüzü olarak tanındı. Özellikle Yunanistan’ın ile ilişkilerin geliştirilmesinde büyük rol oynadı. Hatta, Yunanistan Dışişleri Bakanı Papandreu ile birlikte 2000 yılında dünyada ‘Yılın devlet adamı ödülü’nü aldı.
2002 yazında Ecevit’le yollarını ayıran İsmail Cem, Hüsamettin Özkan, İstemihan Talay ve DSP’den kopan diğer milletvekilleriyle ile birlikte Yeni Türkiye Partisi’ni kurdu.
İlk hayal kırıklığını Kemal Derviş’in CHP’ye katılmasıyla yaşayan Cem’in partisi 3 Kasım seçimlerinde yüzde 1 oy alarak barajın altında kaldı.
Seçimlerin ardından akciğer kanseri tedavisi için ABD’ye giden İsmail Cem ile CHP Genel Başkanı Baykal arasında gerçekleşen telefon görüşmeleri CHP ile YTP arasında birleşmeye giden yolun ilk adımını oluşturdu.
Baykal’dan gelen birleşme teklifini kabul eden Cem, YTP’nin Ekim 2004 ‘te son kez yapılan kurultayına katıldı.
Cem, CHP’nin 29 Ocak 2005’teki olağanüstü kurultayının ardından genel başkan başdanışmanlığına getirildi.
Kaynaklar
Ntv |
|